Rheingau: de Duitse riesling die veel droger is dan je verwacht
De Wijnkaart, regio voor regio — Rheingau
In één zin: in de Rheingau is droge riesling al decennia de norm, dus Duits wit is lang niet automatisch zoet.
Wat je denkt te weten
Duitse witte wijn: blauwe fles, zoet, iets met een kathedraal op het etiket. Je moeder dronk het, en jij hebt er sindsdien met een boog omheen gelopen.
Als iemand riesling voorstelt, denk je aan een wijn die aan je tanden blijft plakken.
Ja, Duitsland maakt zoete wijn
Dat Duitsland zoete wijn maakt, klopt. En de beste daarvan zijn wereldberoemd en peperduur: wijnen van laat geoogste, ingedroogde druiven waar liefhebbers jaren op wachten.
Dat de goedkope export uit de jaren zeventig en tachtig het imago heeft verwoest, klopt ook. Er is een generatie opgegroeid met flauwe zoete wijn uit een blauwe fles. Die herinnering zit dieper dan welke wijnrecensie ook.
Droog of zoet staat gewoon op het etiket
Je hoeft niet te gokken. Trocken betekent droog, halbtrocken of feinherb betekent halfdroog. Staat er niets, dan zit er vaak wat restsuiker in.
Let op met de woorden Kabinett, Spätlese en Auslese. Die zeggen hoe rijp de druiven waren bij de oogst, niet hoe zoet de wijn is. Een Spätlese trocken bestaat gewoon.
De Rheingau, de strook langs de Rijn tussen Wiesbaden en Rüdesheim, was een van de eerste gebieden die massaal op droog overging. De Rijn stroomt hier even van oost naar west. Daardoor liggen de hellingen op de noordoever pal op het zuiden, en het Taunusgebergte erachter houdt de koude noordenwind tegen. Riesling is er de hoofddruif. Die heeft van nature zo veel zuur dat een droge versie niet mager wordt maar strak.
Ook het idee dat riesling licht en onbeduidend is, houdt geen stand. Hij bewaart uitstekend. Een riesling van vijf jaar oud kan interessanter zijn dan dezelfde wijn piepjong.
En de Rheingau is niet alleen wit. In Assmannshausen maken ze rode wijn van spätburgunder, de Duitse naam voor pinot noir.
Rheingau riesling trocken onder de vijftien euro
Voor tien tot vijftien euro koop je een Rheingau Riesling trocken van een coöperatie of de instapwijn van een goed huis. Zoek op het etiket naar Rheingau, Riesling en trocken. Die drie woorden samen zijn genoeg.
Kijk ook naar het jaartal. Een riesling van twee of drie jaar oud heeft zijn scherpste randje verloren en is dan vaak aangenamer dan de allerjongste in het schap.
Wanneer je Rheingau níet moet kopen
Niet kopen als je van romig en houtgerijpt houdt. Riesling ligt hooguit in grote, oude vaten die geen houtsmaak afgeven. Dat is precies de bedoeling.
Niet kopen als je gasten uitdrukkelijk om een zoete Duitse wijn hebben gevraagd, want dan geef je ze het tegenovergestelde.
En niet kopen om lauw op tafel te zetten. Bij kamertemperatuur wordt het zuur schril.
Riesling bij pittig eten
Koud, acht tot tien graden, in een gewoon wijnglas. Niet in zo’n groen gekleurd Duits glas met een dikke voet, want dan zie je de kleur niet.
Hij is op zijn best bij eten waar de meeste wijnen op stukbijten: Thaise curry, Indiaas, sushi, gerookte vis. Het zuur en het beetje restsuiker vangen pittigheid op waar een chardonnay platgeslagen wordt.
Op de Nederlandstalige Wikipedia zie je welke wijndorpen, van Assmannshausen tot Hochheim, bij de Rheingau horen en welk deel ervan UNESCO-werelderfgoed is.
Zo proef je het verschil zelf
Over droog en zoet kun je lang lezen. Je tong beslist sneller.
Zet een trocken naast een halbtrocken van hetzelfde huis. Dan merk je hoeveel van wat je zoet noemt eigenlijk in je hoofd zit, en hoeveel het zuur wegpoetst.
Dat is precies wat een wijnproeverij aan huis bij mij is: jij dekt de tafel, ik neem de wijnen en de glazen mee. Een themaproeverij rond één land of streek, blind met het prijsspel, of helemaal op maat. Vanaf €300 per avond tot vier personen, in heel Nederland zonder reiskosten. Met collega’s wordt het een teamuitje met wijnproeverij. Liever thuis, zonder mij erbij? De Eerlijke Proeverij Thuis is dezelfde blinde proeverij als web-app, voor €14,95.
Verder lezen: in de Mosel is riesling veel vaker zoet dan hier. De stevigste Duitse witte wijnen komen uit de Pfalz. En Baden bewijst dat Duitsland ook serieuze pinot noir maakt.
