Barolo: bijna iedereen trekt hem te vroeg open, inclusief mensen die beter weten
De Wijnkaart, regio voor regio — Barolo
In één zin: Barolo is een bleke, stevige rode wijn uit Piemonte die pas na jaren opengaat — en die je makkelijk jaren te vroeg opentrekt, waarna je denkt dat de wijn tegenvalt.
Wat je denkt te weten
Barolo is de koning van de Italiaanse wijn. Duur, indrukwekkend, iets voor een gelegenheid. Je zet hem op tafel en iedereen weet dat er iets bijzonders gebeurt.
Groot is hij zeker. Alleen niet op het moment dat jij hem opentrekt.
De strenge regels zijn echt
Het is inderdaad groot spul. Barolo komt van de nebbiolo-druif, uit een handvol heuvelgemeentes in Piemonte, en de regels zijn streng: een Barolo mag pas na 38 maanden op de markt, waarvan minstens achttien op hout. Voor een Riserva is dat 62 maanden.
Dat is geen marketing. Nebbiolo heeft veel tannine — het stroeve, droge gevoel op je tandvlees — en veel zuur, en die twee hebben tijd nodig om te bedaren. De wijn is ook opvallend bleek voor zoiets krachtigs; verwacht geen inktzwart glas.
Achtendertig maanden is een minimum, geen advies
Alleen zijn die 38 maanden niet genoeg. Het is de minimumtermijn voordat het huis hem mag verkopen, niet het moment waarop hij lekker is.
Een Barolo van vier jaar oud is doorgaans nog gesloten: hard, stroef, en zuinig met wat hij laat zien. Tien jaar is waar het interessant wordt. Dat betekent dat de fles die je in de winkel ziet liggen bijna nooit de fles is die je zou willen drinken.
Dat hoef je ook niet te weten, want nergens staat “nog niet opentrekken”. Je koopt de duurste fles van de plank en krijgt de minst toegankelijke wijn van de avond. Dat is niet jouw fout.
Nebbiolo onder de vijftien euro
Barolo zelf niet. Onder de dertig euro bestaat er geen Barolo die de moeite waard is, en onder de vijftien al helemaal niet.
Wat je wél koopt is Langhe Nebbiolo of Nebbiolo d’Alba. Dezelfde druif, dezelfde streek, soms van dezelfde makers — alleen zonder de lange verplichte rijping. Die wijnen zijn gemaakt om jong te drinken en kosten tussen de tien en zestien euro.
Zoek op het etiket naar het woord Langhe of Alba in combinatie met Nebbiolo. Jaartal: twee tot vier jaar oud is prima.
Wanneer je Barolo níet moet kopen
Voor een barbecue, een borrel of een avond waarop er ook maar iets anders te doen is dan drinken. Barolo vraagt aandacht en een tafel. Zet je hem naast bitterballen, dan heb je zestig euro uitgegeven aan iets wat niemand opmerkt.
En niet als cadeau voor iemand van wie je niet weet of hij een wijnkast heeft. Je geeft dan een fles die eigenlijk nog zeven jaar moet liggen, aan iemand die hem volgende week opentrekt.
Karaf, grote kelk en iets vets
Zestien tot achttien graden. Grote kelk, want deze wijn heeft lucht nodig. Schenk hem een uur van tevoren in een karaf — bij nebbiolo is dat geen aanstellerij maar het verschil tussen stroef en open.
Bij eten: iets vets en hartigs. Gestoofd vlees, risotto met paddenstoelen, oude kaas. De tannine heeft vet nodig om tegenaan te duwen.
Wil je verder lezen? De productie-eisen voor Barolo, van druif tot rijpingstijd, staan op Wikipedia.
Zo proef je het verschil zelf
Wat tijd met nebbiolo doet, lees je hierboven in drie alinea’s. Proeven gaat sneller: een jonge Langhe Nebbiolo naast een Barolo van tien jaar. Zelfde druif, en in het tweede glas is de stroefheid verdwenen.
Dat is precies wat een wijnproeverij aan huis bij mij is: jij dekt de tafel, ik neem de wijnen en de glazen mee. Een themaproeverij rond één land of streek, blind met het prijsspel, of helemaal op maat. Vanaf €300 per avond tot vier personen, in heel Nederland zonder reiskosten. Met collega’s wordt het een teamuitje met wijnproeverij. Liever thuis, zonder mij erbij? De Eerlijke Proeverij Thuis is dezelfde blinde proeverij als web-app, voor €14,95.
Verder lezen: Brunello is de andere Italiaan die geduld van je vraagt. Met Amarone heb je een zware Italiaan die wél meteen open kan. En een te vroeg getrokken Barolo kan op dag twee beter smaken, dus lees ook hoe lang een geopende fles goed blijft.
