Ribera del Duero: kouder, hoger en donkerder dan Rioja — en dat proef je in de eerste slok
De Wijnkaart, regio voor regio — Ribera del Duero
In één zin: Ribera del Duero maakt wijn van dezelfde druif als Rioja, maar op achthonderd meter hoogte met ijskoude nachten — en dat levert een donkerdere, strakkere en vaak duurdere wijn op.
Wat je denkt te weten
Ribera del Duero is de duurdere Spaanse rode wijn. Je hebt de naam wel eens gehoord, weet dat kenners hem serieus nemen, maar waarom hij tweemaal de prijs van een Rioja doet is nooit uitgelegd.
Duurder is hij vaak. Waarom, dat is het interessante deel.
Zelfde druif, hogere prijs
Het is dezelfde druif. In Rioja heet hij tempranillo, in Ribera noemen ze hem tinto fino of tinta del país, maar het is hetzelfde ras. Minstens driekwart van een rode Ribera moet uit die druif bestaan; de rest mag onder meer cabernet sauvignon, merlot of malbec zijn. En Ribera is inderdaad structureel duurder.
Ook waar: er wordt in Ribera een stuk minder gemaakt dan in Rioja, en schaarste duwt de prijs omhoog, los van wat er in het glas zit.
Het verschil zit in de hoogte
Alleen gaat het niet alleen om schaarste. Ribera ligt in Castilla y León, langs de rivier de Duero, dezelfde rivier die in Portugal Douro heet. De wijngaarden liggen rond de achthonderd meter, op een hoogvlakte waar het overdag bloedheet wordt en ’s nachts flink afkoelt. Het klimaat is uitgesproken continentaal: hete zomers, strenge winters, en late nachtvorst in het voorjaar is een echt risico.
Die dagelijkse schommeling doet twee dingen tegelijk: de druif rijpt door in de hitte, maar behoudt zijn zuur door de kou. Wat je krijgt is een wijn met dieper, donkerder fruit dan Rioja, een strakkere structuur en minder van die zachte vanilletoon.
Kort gezegd: Rioja is ronder en toegankelijker, Ribera is strakker en steviger. Dat is geen rangorde. Het is een keuze.
Ribera Crianza: krap onder de vijftien euro
Ribera is hier lastiger dan Rioja — onder de vijftien is het aanbod dun. Zoek naar een Crianza, waarvoor dezelfde rijpingsregels gelden als in Rioja: minimaal twee jaar, waarvan één op hout.
Onder de tien euro is de keuze klein en is de wijn doorgaans jong, zonder de rijping van een Crianza. Voor dat geld koop je beter een goede Rioja Crianza.
Wanneer je Ribera del Duero níet moet kopen
Als je vanavond wilt drinken en het is een jonge fles. Ribera heeft in zijn jeugd stevige tannine en die heeft tijd of lucht nodig. Een jonge Ribera zonder karaf is hard werken.
En niet als je van die zachte, vanille-achtige Spaanse stijl houdt. Dan koop je Rioja — en dat is precies het punt van dit artikel.
Karaf en iets van de grill
Zestien tot achttien graden, en geef hem een halfuur in de karaf. Groot glas.
Bij eten: lam, gegrild rund, gerijpte kaas, gestoofde bonen met chorizo. Dit is een wijn die vet en vuur aankan.
Wil je verder lezen? Onder welke andere namen tempranillo bekendstaat en in welke gebieden hij groeit, lees je op Wikipedia.
Zo proef je het verschil zelf
Dat hoogte een wijn strakker maakt, is een zin die je leest en weer vergeet. Proef het liever. Zet een Crianza uit Ribera naast een Crianza uit Rioja: dezelfde druif, dezelfde minimale rijping, en toch twee verschillende wijnen.
Dat is precies wat een wijnproeverij aan huis bij mij is: jij dekt de tafel, ik neem de wijnen en de glazen mee. Een themaproeverij rond één land of streek, blind met het prijsspel, of helemaal op maat. Vanaf €300 per avond tot vier personen, in heel Nederland zonder reiskosten. Met collega’s wordt het een teamuitje met wijnproeverij. Liever thuis, zonder mij erbij? De Eerlijke Proeverij Thuis is dezelfde blinde proeverij als web-app, voor €14,95.
Verder lezen: Rioja vertelt dit verhaal van de andere kant. Priorat gaat verder waar Ribera ophoudt. En krijg je zo’n stevige fles niet leeg, lees dan hoe lang een geopende fles meegaat.
