Châteauneuf-du-Pape: de fles die indruk maakt op tafel — en de buurman ernaast die beter drinkt
De Wijnkaart, regio voor regio — Châteauneuf-du-Pape
In één zin: Châteauneuf-du-Pape is een warme zuidelijke Rhônewijn die op maximaal dertien druiven mag leunen — indrukwekkend op tafel, maar de buurgemeentes kunnen vergelijkbare wijn maken voor de helft.
Wat je denkt te weten
Châteauneuf-du-Pape is de grote naam uit de zuidelijke Rhône. Zware fles, wapen in het glas gegoten, en een prijs waar je even van slikt. Als je iets goeds wilt neerzetten, pak je die.
De naam is groot. Of de wijn dat ook is, hangt van de fles af.
Keien, dertien druiven en een eigen stijl
Het is echt bijzonder gebied. De naam komt van de pausen, die in de veertiende eeuw in Avignon zetelden en hier een zomerkasteel lieten bouwen. De wijngaarden liggen bezaaid met galets roulés — ronde keien die overdag warmte opnemen en die ’s nachts weer afgeven. Dat maakt de rijping intenser dan de breedtegraad al doet vermoeden.
En er mogen inderdaad dertien druivenrassen in, met grenache als ruggengraat, aangevuld met syrah en mourvèdre. Elk huis kiest een eigen verhouding. Dat is de reden dat geen twee flessen hetzelfde smaken — dat is een kenmerk, geen fout. Er bestaat trouwens ook witte Châteauneuf-du-Pape, al is die ver in de minderheid.
Je betaalt deels voor de naam
Alleen garandeert de naam niet wat je betaalt. De appellatie is groot en er wordt zowel schitterende als volstrekt gemiddelde wijn onder verkocht. Een Châteauneuf van dertig euro uit de supermarkt kan minder wijn zijn dan een Gigondas van achttien.
Het probleem is dat de naam zoveel status heeft dat er een prijsopslag op zit die weinig met de inhoud te maken heeft. Je betaalt voor de brede bekendheid, niet voor het extra werk in de wijngaard.
De buren van Châteauneuf-du-Pape
Châteauneuf zelf niet — die begint pas serieus rond de dertig. Kijk in plaats daarvan naar de buren, allemaal dezelfde streek en dezelfde druiven:
- Côtes du Rhône Villages — acht tot twaalf euro, en met de gemeentenaam erachter (Cairanne, Rasteau) nog een stap beter.
- Vacqueyras en Lirac — vijftien tot twintig, en zeer dicht bij de grote naam.
Op het etiket zoek je grenache als hoofddruif en een jaartal van drie tot zes jaar oud.
Wanneer je Châteauneuf-du-Pape níet moet kopen
Op een warme zomeravond. Deze wijnen zitten vaak op veertien en een half tot vijftien procent, en in de hitte is dat te veel. Dan drink je één glas en heb je genoeg.
En niet als je hoopt dat de fles het gesprek doet. Als niemand aan tafel de streek kent, heb je alleen een dure fles gekocht.
Grenache bij lam en tijm
Zestien tot achttien graden, en een uurtje lucht doet wonderen. Groot glas.
Bij eten: lam met tijm en rozemarijn, stoofschotels, gegrilde groenten met olijfolie. De kruidigheid in het glas pakt de kruiden op je bord op.
Wil je verder lezen? Een korte beschrijving van de wijnstreek rond het dorp tussen Avignon en Orange staat op Wikipedia.
Zo proef je het verschil zelf
Hoeveel van de prijs in de wijn zit en hoeveel in de naam, lees je op geen enkel etiket. Dat proef je. Zet een Châteauneuf naast een Côtes du Rhône Villages van dezelfde maker en schenk ze blind in.
Dat is precies wat een wijnproeverij aan huis bij mij is: jij dekt de tafel, ik neem de wijnen en de glazen mee. Een themaproeverij rond één land of streek, blind met het prijsspel, of helemaal op maat. Vanaf €300 per avond tot vier personen, in heel Nederland zonder reiskosten. Met collega’s wordt het een teamuitje met wijnproeverij. Liever thuis, zonder mij erbij? De Eerlijke Proeverij Thuis is dezelfde blinde proeverij als web-app, voor €14,95.
Verder lezen: in de noordelijke Rhône staat syrah er helemaal alleen voor. In de Languedoc krijg je hetzelfde idee voor een fractie van het geld. Houd je van die warme, stevige stijl, dan komt Priorat dicht in de buurt. En of de dure fles blind echt wint van de goedkope: daar gaat De Eerlijke Proeverij over.
